Consult en toeslag consult

VERSIE: 1.3

De zorgprestatie consult is (bron: Beleidsregel Prestaties en tarieven ggz en fz - BR/REG-22137b) gedefinieerd als een ‘directe, ononderbroken en zorginhoudelijk contact tussen zorgverlener en (forensische) patiënt of naasten van de patiënt. Met ononderbroken wordt bedoeld dat het niet is toegestaan om zonder zorginhoudelijke reden consulten op te knippen.’ Een consult kan zowel ‘face-to-face’, telefonisch, ‘screen to screen’ als 'bit to bit’ plaatsvinden.

Omgang met asynchrone digitale zorg

Voor asynchrone digitale zorg geldt het volgende: de zorgaanbieder registreert één consult per dag op basis van de totale tijd besteed aan het contact met de patiënt op verschillende momenten van die dag. Hierbij telt de totale directe tijd van de e-mail of zorginhoudelijke conversatie als duur van het consult. Dit om te voorkomen dat voor iedere (korte) digitale interactie een apart consult moet worden vastgelegd (dat vervolgens niet kan worden gedeclareerd omdat het onder de grens van 5 minuten valt).

Wanneer is zorg asynchroon?

Bij asynchrone zorg zijn contacten steeds onderbroken. Een behandelaar heeft bijvoorbeeld verschillende chats tegelijk openstaan en verdeelt zijn aandacht over verschillende gesprekken.

Wanneer is zorg niet asynchroon?

Als een behandelaar gedurende een bepaalde periode ononderbroken alleen maar met één chat conversatie bezig is dan is dat niet asynchroon. In dat geval wordt het consult worden gekozen op basis van de directe tijd die is geleverd.

Consult versus Groepsconsult

Bij een consult gaat het om een contact waarbij 1 patiënt centraal staat, ongeacht het aantal aanwezigen uit het systeem van de patiënt. Als meerdere zorgverleners aanwezig zijn, dan registreren deze ieder hun eigen consult.

Bij een groepsconsult gaat het over het tegelijkertijd (in groepsverband) behandelen van 2 of meer patiënten (of familieleden van 2 of meer patiënten) door 1 of meer zorgverleners. Indien meerdere behandelaren het groepsconsult leveren kan iedere zorgverlener apart groepsconsulten declareren. Zie het artikel Groepsconsult.

De indirecte tijd wordt niet apart vergoed, maar is verdisconteerd in de prestaties. Zo worden administratieve lasten voorkomen en wordt het patiëntcontact zoveel mogelijk gestimuleerd. Dit betekent bijvoorbeeld dat Multidisciplinair Overleg (MDO) niet meer hoeft te worden geregistreerd, maar verdisconteerd is in de andere prestaties.

Consulten zijn in het zorgprestatiemodel opgebouwd uit het beroepscategorie van de zorgverlener, type consult, duur van de directe tijd en setting. Op een consult kan een toeslag consult van toepassing zijn. De toeslag wordt als aparte prestatie gedeclareerd en komt terug als een aparte regel op de declaratie.

Nota bene: De aanspraak op geestelijke gezondheidszorg kan naast behandeling ook geneeskundige begeleiding omvatten. In dit artikel spreken wij kortweg van behandeling. Daarmee kan dan ook de geneeskundige begeleiding worden bedoeld.

Schematische weergave van de zorgprestatie consult, opgebouwd uit: beroepscategorie van de zorgverlener, type consult, duur van de directe tijd en setting. Op een consult kan een toeslag consult van toepassing zijn.

De differentiatie in beroepscategorie, type consult, duur, setting en eventuele toeslag consult is gekozen omdat zo wordt voldaan aan meerdere ontwerpcriteria. De prestaties moeten immers de daadwerkelijk geleverde zorg weerspiegelen en een reële vergoeding voor de behandelinzet bieden. De genoemde elementen bepalen voor een groot deel de kosten van een consult. Bovendien maakt de differentiatie de prestatie inzichtelijker voor de patiënt. Die ziet onder andere terug bij welke zorgverlener hij/zij is geweest en wat de duur van het consult was.

Consult in het EPD van een zorgverlener

Een activiteit wordt meestal gepland in de agenda van een zorgverlener. Deze agenda-afspraak leidt tot een consult waarbij het EPD ondersteunt in het verzamelen / afleiden van de benodigde gegevens en stelt eventuele toeslagen voor. De activiteiten worden vertaald naar prestaties die worden vermeld op de factuur.

Beroepscategorie van de zorgverlener

De beroepscategorie van de zorgverlener is een belangrijke determinant van kosten van een consult. Elk soort beroep heeft, op basis van beroepsniveau en verantwoordelijkheden, eigen primaire arbeidsvoorwaarden. Daarom wordt bij consulten gedifferentieerd naar categorieën van beroepen op basis van de de Wet BIG. Daarnaast is er een categorie ‘overige beroepen’ opgenomen in de beroepenlijst.

Differentiatie beroepscategorie van de zorgverlener

Voor de differentiatie naar beroep gebruiken worden de onderstaande categorieën gebruikt:

  • Arts (Wet Big artikel 3)

  • Arts-specialist (Wet Big artikel 14)

  • Gezondheidszorgpsycholoog (Wet Big artikel 3)

  • Klinisch (neuro)psycholoog (Wet Big artikel 14)

  • Overige beroepen

  • Psychotherapeut (Wet Big artikel 3)

  • Verpleegkundig specialist ggz (Wet Big artikel 14)

  • Verpleegkundige (Wet Big artikel 3)

Zie het artikel Beroepscategorie en beroepen.

Type consult (diagnostiek of behandeling)

Diagnostische consulten en behandelconsulten verschillen significant van elkaar in indirecte tijd per consult. Daarom wordt bij consultprestaties onderscheid gemaakt tussen diagnostiek en behandeling. De indirecte tijd verschilt overigens ook per setting. Dit wordt besproken in het artikel Setting.

Diagnostiek- en behandelconsulten

Consulten zijn er in twee varianten: diagnostiekconsulten en behandelconsulten.

De diagnostiekconsulten zijn consulten met als enig doel het uitvoeren van diagnostiek. Een diagnostiekconsult wordt uitgevoerd door een zorgverlener die hiervoor bevoegd en bekwaam is.

Deze activiteit kan in de vorm zijn van het opstellen van een verpleegkundige diagnose, een psychologische probleemanalyse en/of een psychiatrische structuurdiagnose, en een diagnostische classificatie volgens het vigerende psychiatrische classificatiesysteem.
Er kan ook sprake zijn van één of meerdere specifieke aanvullende (neuro)psychologische onderzoeken volgens een gestructureerde en gevalideerde testmethode, zoals een intelligentieonderzoek, een persoonlijkheidsonderzoek, een onderzoek naar specifieke psychiatrische beelden of ontwikkelingsstoornissen als er hieromtrent vermoedens gerezen zijn vanuit diagnostisch onderzoek, een neuropsychologisch onderzoek of in het geval van de forensische zorg van verdiepingsdiagnostiek. De diagnostiek resulteert in een intakeverslag en/of een diagnostisch rapport, dat resulteert in een behandelplan en/of toetsbare, significante en directe aanpassing en/of bijstelling van het behandelplan, alswel een toetsbare en directe evaluatie ervan.
Diagnostiekactiviteiten kunnen ook onderdeel zijn van behandelconsulten, maar alleen consulten die enkel als doel hebben het uitvoeren van diagnostiek mogen als een diagnostiekconsult gedeclareerd worden. Een consult is een ononderbroken contact en kan niet deels als diagnostiekconsult en deels als behandelconsult worden gedeclareerd.

NB: een diagnostiekconsult is niet gebonden aan de diagnostische fase. Een diagnostiekconsult kan ook worden geregistreerd tijdens een behandelfase, als het maar aan de definitie van een diagnostiekconsult voldoet (een consult met enkel als doel het uitvoeren van diagnostiek).

De behandelconsulten zijn bedoeld voor activiteiten met als doel stabilisering, begeleiding, herstel of genezing van de klachten van de patiënt zoals vastgesteld in diens behandelplan, uitgevoerd door een zorgverlener die bevoegd en bekwaam is om zelfstandig een (deel van) de behandeling uit te voeren.

Duur van de directe tijd

De duur van de directe tijd is onderverdeeld in categorieën met vanaf-tot grenzen. Hierbij geldt een minimale duur van 5 minuten, consulten die korter duren kunnen niet worden gedeclareerd. Bij zorgaanbieders waar 'planning = realisatie' geldt, wordt de gerealiseerde tijd meestal niet apart geregistreerd en komt het EPD met een voorstel wat gelijk is aan de planning.

De indirecte tijd wordt niet apart vergoed, maar is verdisconteerd in de prestaties.

In het onderstaande overzicht zijn de categorieën voor de duur van de consulten weergegeven.

Categorieën duur consult

Voor de duur van de directe tijd is als volgt onderverdeeld:

  • Consult vanaf 5 minuten tot 15 minuten

  • Consult vanaf 15 minuten tot 30 minuten

  • Consult vanaf 30 minuten tot 45 minuten

  • Consult vanaf 45 minuten tot 60 minuten

  • Consult vanaf 60 minuten tot 75 minuten

  • Consult vanaf 75 minuten tot 90 minuten

  • Consult vanaf 90 minuten tot 120 minuten

  • Consult vanaf 120 minuten

Voorbeelden:

  • Een consult van 4 minuten valt niet in een categorie en kan niet worden gedeclareerd.

  • Een consult van 12 minuten directe tijd en 6 minuten indirecte tijd valt in de categorie ‘consult vanaf 5 minuten tot 15 minuten’.

  • Een consult van precies 60 minuten valt in de categorie ‘consult vanaf 60 minuten tot 75 minuten’.

  • Een consult van 180 minuten valt in de categorie 'consult vanaf 120 minuten’.

Setting

Over het begrip setting is een apart artikel gemaakt.

Toeslag consult

Een toeslag consult is een aparte prestatie die alleen als toeslag op een consult kan worden gedeclareerd.

Overzicht toeslagen consult

Er kunnen de volgende toeslagen worden toegekend aan een consult:

  • Toeslag inzet Tolk vanaf 5 minuten tot 15 minuten (ggz en fz)

  • Toeslag inzet Tolk vanaf15 minuten tot 30 minuten (ggz en fz)

  • Toeslag inzet Tolk vanaf 30 minuten tot 45 minuten (ggz en fz)

  • Toeslag inzet Tolk vanaf 45 minuten tot 60 minuten (ggz en fz)

  • Toeslag inzet Tolk vanaf 60 minuten tot 75 minuten (ggz en fz)

  • Toeslag inzet Tolk vanaf 75 minuten tot 90 minuten (ggz en fz)

  • Toeslag inzet Tolk vanaf 90 minuten tot 120 minuten (ggz en fz)

  • Toeslag inzet Tolk vanaf 120 minuten (ggz en fz)

  • Reistijd ggz tot 25 minuten (ggz)

  • Reistijd ggz vanaf 25 minuten (ggz)

  • Reistijd fz tot 45 minuten (fz)

  • Reistijd fz vanaf 45 minuten (fz)

  • Ambulante methadonverstrekking (ggz en fz)

  • Repetitieve Transcraniële Magnetische Stimulatie (rTMS) (ggz en fz)

  • Spravato (ggz en fz)

In de informatietabel Overige prestaties en toeslagen staat meer technische informatie, zoals de eenheid en declaratiebepaling van de toeslagen consult.

Toeslag inzet Tolk (ggz en fz)

De toeslag inzet tolk is een toeslag voor zorg geleverd aan patiënten met een auditieve beperking en waarvoor de inzet van een tolk gebarentaal/communicatiespecialist noodzakelijk is. Het gaat hierbij om vroegdoven, plots- en laatdoven, slechthorenden, doofblinden en patiënten met een gehoorstoornis tinnitus, hypoacousis, ménière of auditieve verwerkingsproblemen. Daarnaast is de toeslag inzet tolk een toeslag voor zorg geleverd aan patiënten waarbij er een dusdanige taalbarrière is dat conform het “inzetkader talen tolk” de inzet van een erkende talen tolk conform de “kwaliteitsstandaard professioneel tolk” noodzakelijk is. De eenheid van de toeslag is per consult en kent eenzelfde minutenindeling als de consulten.

Als een tolk maar voor een deel van het consult wordt ingezet, kan de tijdseenheid van de toeslag afwijken van de duur van het consult. De toeslag inzet Tolk kan niet langer duren dan het consult. Bij planning = realisatie wordt de toeslag op dezelfde manier aangepast als het consult.

Wanneer twee behandelaren samen een consult doen waarbij een tolk wordt ingezet, mag maar 1 keer de toeslag inzet Tolk worden geregistreerd.

Voorbeeld: bij een ‘consult vanaf 30 minuten tot 45 minuten’ kan een toeslag consult ‘toeslag inzet Tolk vanaf 30 minuten tot 45 minuten’ worden gedeclareerd indien van toepassing. Als een tolk bijvoorbeeld maar 20 minuten aanwezig is geweest, wordt de 'toeslag inzet Tolk vanaf 15 minuten tot 30 minuten' gedeclareerd.

Reistijd

Per consult mag maximaal één toeslag voor reistijd gedeclareerd worden. Als er zowel heen- als terugreistijd is dan worden deze opgeteld. Bij doorreizen mag het optellen er niet toe leiden dat reistijd dubbel wordt geregistreerd.


Registratie-instructie bij doorreizen

Registratie van reistijd vindt plaats op basis van werkelijke tijd. Het gaat om totaal afgelegde (dus werkelijk bestede) reistijd voor de heen en terugreis. Bij het doorreizen naar verschillende patiënten mag reistijd niet dubbel in rekening worden gebracht.

De volgende aanpak wordt aanbevolen:

Hierbij wordt steeds de heenreis toegekend aan de desbetreffende patiënt. De terug-reis wordt dan als het ware toegekend aan patiënt C.

De regelgeving staat echter ook de volgende variant toe:

Hierbij wordt steeds de terugreis toegekend aan de desbetreffende patiënt. De heen-reis wordt dan als het ware toegekend aan patiënt A.

Waar in de bovenstaande uitwerking ‘instelling’ staat, kan ook ‘huisadres van de zorgverlener' worden gelezen.

Mag je bij een no-show wel reistijd declareren bij de zorgverzekeraar?
Nee. Reistijd is een toeslag en in de beleidsregel staat dat je een toeslag niet zelfstandig kunt declareren, maar alleen bij een consult. Bij een no-show is er geen consult.


Ambulante methadonverstrekking (ggz en fz)

De prestatie is een toeslag op een consult als vergoeding voor verstrekte methadon.

Repetitieve Transcraniële Magnetische Stimulatie (rTMS) (ggz en fz)

De toeslag repetitieve Transcraniële Magnetische Stimulatie (rTMS) is een toeslag voor rTMS. Transcraniële Magnetische Stimulatie (TMS) is een techniek waarbij hersenactiviteit veranderd wordt door middel van een kortdurende magnetische puls. Repetitieve TMS (rTMS) is een therapievorm waarbij hersenactiviteit op lange termijn veranderd kan worden door middel van het herhalend aanbieden van magnetische pulsen. Binnen de toeslag vallen de materiele kosten (zoals aanschaf/lease, onderhoud en afschrijving van het rTMS apparaat en gebruiksartikelen) voor de behandeling middels rTMS en de kosten voor huisvesting.

NB: Er bestaat ook een vergelijkbare overige prestatie. De overige prestatie Repetitieve Transcraniële Magnetische Stimulatie (rTMS) ten behoeve van de rTMS Technician (ggz en fz) (OV00126) wordt toegepast als deze behandeling wordt uitgevoerd door een rTMS Technician. Indien een behandelaar die een consult mag declareren deze behandeling uitvoert, dan worden een consult en deze toeslag consult Repetitieve Transcraniële Magnetische Stimulatie (rTMS) toegepast.

Spravato (ggz en fz)

Toeslag voor het intramurale geneesmiddel esketamine neusspray (Spravato®). De prestatiebeschrijving van Spravato wordt gevormd door de artikelomschrijving van het consumentenartikel zoals opgenomen in de G-standaard. Dit vormt de eenheid van de prestatie. Deze toeslag is alleen voor de kosten van het geneesmiddel. De voorzorg, het toedienen en de nazorg kan worden gedeclareerd via de reguliere consulten. In de tariefbeschikking zal de NZa opnemen dat deze toeslag alleen gedeclareerd mag worden als de indicatie is vastgelegd waarvoor Spravato is toegediend. De indicatie is de aandoening waarvoor het medicijn kan worden voorgeschreven.

Het tarief voor de toeslag voor jaar t is gebaseerd op de apotheekinkoopprijs van 1 juni van het jaar t-1 plus btw. Op de apotheekinkoopprijs is de Wet Geneesmiddelenprijzen (Wgp) van toepassing. Op basis van de Wgp stelt het ministerie van VWS twee keer per jaar (april en oktober) maximumprijzen voor geneesmiddelen vast voor de farmaceutische industrie. Het vastgestelde maximumtarief van de NZa mag nooit hoger zijn dan de Wgp-maximumprijs. Daarom wordt het maximumtarief indien nodig, gedurende het jaar, verlaagd tot de Wgp-maximumprijs. Deze herziene maximumtarieven zijn terug te vinden in de G-standaard.

 

Relatie met andere artikelen

Een nieuwe bekostiging voor ggz en fz
In het Programma zorgprestatiemodel werken vertegenwoordigers van de overheid, zorgaanbieders, zorgverzekeraars, EPD-leveranciers en patiënten samen aan de nieuwe bekostiging voor ggz en fz. Dit artikel is tot stand gekomen met behulp van hun kennis en inzichten.